Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Türkiye’nin dijital geleceğini ve çocukların ruh sağlığını koruma altına alacak yeni yasal düzenlemenin bu ay sonu (Ocak 2026) itibarıyla hayata geçirileceğini duyurdu.
Düzenleme, sadece bir “yasak” değil, kapsamlı bir “Dijital Kimlik ve Ebeveyn Denetim Ağı” olarak tanımlanıyor. İşte kamuoyunun merak ettiği tüm detaylar:
1. Düzenlemenin Kapsamı: Kimleri Etkiliyor?
Yeni yasa tasarısına göre sosyal medya platformlarına (Instagram, TikTok, X, YouTube vb.) erişim yaş temelinde ikiye ayrılıyor:
- 15 Yaş Altı: Bu yaş grubundaki çocukların sosyal medya hesabı açması ve platformları kullanması tamamen kısıtlanıyor.
- 15 – 18 Yaş Grubu: Bu gruptaki gençler, ebeveynlerinin dijital onayı (e-Devlet entegrasyonu üzerinden) ile hesap açabilecek ve belirli içerik kısıtlamalarına tabi olacaklar.
2. Teknik Altyapı: “Yaşımı Beyan Ediyorum” Dönemi Bitiyor
Platformların yıllardır kullandığı “13 yaşından büyüğüm” onay kutucuğu artık geçerli olmayacak. Bakanlığın üzerinde çalıştığı yeni sistemle:
- Kimlik Doğrulama: Sosyal medya mecraları, kullanıcının gerçek yaşını e-Devlet veya biyometrik doğrulama sistemleri üzerinden teyit etmek zorunda kalacak.
- Platform Sorumluluğu: Yaş doğrulama mekanizması kurmayan veya kuralları ihlal eden teknoloji devlerine, Türkiye’deki reklam gelirlerinin %10’una varan ağır para cezaları ve bant daraltma yaptırımları uygulanabilecek.
3. Bakan Göktaş’ın Açıklaması: “İnternet Değil, Zararlı İçerik Yasağı”
Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, düzenlemenin yanlış anlaşılmaması gerektiğini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
“Bu bir internet yasağı değildir; bu, çocuklarımızı dijital dünyanın karanlık dehlizlerinden, siber zorbalıktan ve ticari bir meta haline getirilmekten koruma hamlesidir. Çocuklarımızın gelişimi için bu eşik kritiktir.”
Dijital Politika Stratejisti Analizi: “Uygulama Zorlukları ve Çözümler”
Bir stratejist olarak bu hamleyi “Avustralya Modeli”nin Türkiye uyarlaması olarak görüyorum. Ancak sistemin başarısı şu üç noktaya bağlı:
1. VPN ve Teknik Baypaslar: Gençler VPN kullanarak bu yasakları aşmaya çalışacaktır. Bu noktada BTK (Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu) ile koordineli bir şekilde, platformların “cihaz bazlı” yaş doğrulaması yapması gerekecek.
2. Veri Gizliliği Riski: Milyonlarca çocuğun kimlik verisinin sosyal medya şirketleriyle paylaşılması risklidir. Türkiye, bu noktada “Merkezi Yaş Doğrulama Kapısı” kurarak, platformlara doğrudan kimlik bilgisi vermek yerine sadece “Uygundur/Uygun Değildir” onayı gönderen bir ara yüz (API) kullanmalıdır.
3. Eğitim ve Farkındalık: Yasak tek başına yeterli olmaz. Okullarda “Medya Okuryazarlığı” derslerinin içeriği, bu yeni yasal düzenlemeye göre güncellenerek çocuklara “neden kısıtlandıkları” pedagojik olarak anlatılmalıdır.
Dünya Genelinde Durum (Karşılaştırmalı Tablo)
| Ülke | Yaş Sınırı | Uygulama Durumu |
| Avustralya | 16 Yaş | Aralık 2025’te yasalaştı, uygulanıyor. |
| Fransa | 15 Yaş | Ebeveyn izni zorunlu (Dijital Rüşt). |
| Norveç | 15 Yaş | 2026 başı itibarıyla sıkılaştırıldı. |
| Türkiye | 15 Yaş | Ocak 2026 sonu itibarıyla başlıyor. |
