“Çocuk Güvenliği mi, İçerik Kontrolü mü? Roblox’a Yönelik Global Baskının Detayları”
Rusya’dan Gelen Şok Karar: Gerekçe ‘Propaganda ve Şiddet’
Popüler çevrimiçi oyun ve yaratıcı platform Roblox, global çapta milyonlarca kullanıcıya sahip olmasına rağmen, bazı ülkelerde hükümetlerin içerik ve güvenlik kaygıları nedeniyle hedefi olmaya devam ediyor. Son olarak Rusya Federasyonu’ndan gelen karar, platformun geleceği üzerindeki baskıyı artırdı.
Rus resmi kaynaklarından yapılan açıklamalara göre, Roblox’a erişim engeli getirilmesinin temel gerekçeleri oldukça sert:
- “Terör” Temalı Propaganda: Platformdaki bazı kullanıcı yapımı oyunların ve içeriklerin, şiddet ve terör eylemlerini yücelttiği veya bunlara dair uygunsuz materyaller barındırdığı iddia edildi.
- LGBT+ İçerik Propagandası: Rusya’nın mevcut yasaları uyarınca, eşcinsel ilişkilerin ve ilgili içeriğin çocuklar arasında “propagandasını” yapmak yasak. Yetkililer, Roblox üzerindeki bazı toplulukların bu yasağa aykırı içerikler barındırdığını öne sürdü.
- Çocuklara Yönelik Uygunsuzluk: Şiddet içeren, zararlı veya reşit olmayan bireyler için sakıncalı olabilecek diğer uygunsuz materyallerin platformda denetimsiz dolaşımı da yasak gerekçeleri arasında yer aldı.
Rusya’nın bu kararı, ülkenin katı dijital içerik denetimi politikasının son örneği olarak dikkat çekiyor.
Farklı Ülkelerdeki Benzer Durumlar
Roblox’a yönelik kısıtlamalar yalnızca Rusya ile sınırlı değil. Platform, uluslararası alanda genellikle çocuk istismarı, sömürücü mikro işlemler (microtransactions) ve denetimsiz içerik nedeniyle eleştirilere maruz kalıyor:
- Çin: Çin’de LuobuLese adıyla faaliyet gösteren yerel versiyonu, ülkenin sıkı içerik ve veri yasalarına uymak zorunda kalarak ciddi kısıtlamalarla karşı karşıya kaldı ve global platformdan ayrışmak zorunda kaldı.
- Katar ve Ürdün: Bu ülkelerde de ahlaki değerlere ve toplumsal normlara uygun olmayan içerikler gerekçesiyle platforma erişim kısıtlamaları getirildi.
🇹🇷 Türkiye’de Roblox Durumu: Erişim Engeli ve Yeni Güvenlik Adımları
Roblox, Türkiye’de de benzer bir süreçten geçti ve bu durum, ebeveynler ve oyuncular arasında geniş yankı uyandırdı.
- Erişim Engeli Gerekçesi (Ağustos 2024): Türkiye’de platforma getirilen erişim engeli, Adana 6. Sulh Ceza Hakimliği kararıyla alındı. Engelin temel nedeni, tıpkı Rusya ve diğer ülkelerde olduğu gibi, platformda yer alan “çocuk istismarı” ve çocukların dijital güvenliğini tehdit eden uygunsuz içeriklerdi.
- BTK ve Hukuki Süreç: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) kararı uygularken, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, platformun tekrar açılması için Roblox yetkilileriyle görüşmeler yapıldığını açıkladı. Görüşmelerin ana odağı, platformun Türkiye’de bir temsilcilik açması ve yerel hukuka uygun içerik denetimi mekanizmaları oluşturmasıydı.
- Roblox’un Güvenlik Taahhüdü: Türkiye’de erişimin yeniden sağlanması adına Roblox, global çapta yeni güvenlik önlemleri uygulama taahhüdünde bulundu. Bu önlemler arasında 13 yaş altı kullanıcıların daha katı bir şekilde denetlenmesi, yapay zeka destekli filtreleme sistemlerinin güçlendirilmesi ve yaş doğrulaması mekanizmalarının iyileştirilmesi yer alıyor.
Sonuç olarak, Rusya’nın son yasağı, Roblox gibi büyük kullanıcı tabanına sahip ancak kullanıcı yapımı içeriğe (UGC) dayanan platformların, farklı ülkelerin kültürel, politik ve yasal standartlarına uyum sağlama konusunda yaşadığı küresel zorlukları bir kez daha gözler önüne seriyor. Çocukların dijital güvenliği evrensel bir endişe kaynağı olsa da, bazı ülkelerde bu yasak kararları, içerik kontrolü ve ideolojik baskı aracı olarak da kullanılabiliyor.
